رييس كميته تخصصي بهداشت مواد غذايي جامعه دامپزشكان:
استفاده از نان خشكهاي كپك زده بيشتر در دامداريهاي سنتي ديده ميشود
خبرگزاری ايسنا , 6 آذر 1389 ساعت 8:41
در بين دامداريهاي كشور هنوز برخي از دامداريها و به خصوص دامداريهاي روستاها، به شكل سنتي فعاليت ميكنند كه همين شيوه سنتي كه به گفته كارشناسان در بسياري از نقاط جهان كاملا منسوخ شده است باعث بروز مشكلاتي براي صاحبان اين واحدهاي سنتي ميشود.
گفته ميشود نظام دامداري سنتي كشور بالغ بر70 درصد توليد گوشت قرمز و محصولات دامي كشور را به خود اختصاص داده است، لذا سهم نظام دامداري صنعتي در اين زمينه اندك است بنابراين به نظر ميرسد كه انجام هرگونه تحول در فعاليتهاي دامداري كشور مستلزم اتخاذ سياستهايي است كه بتواند نظام دامداري سنتي كشور را به نحو مطلوبي تحت تاثير قرار دهند.
به گزارش خبرنگار دامپروري خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)، با وجود مشكلاتي كه دامداريهاي سنتي كشورمان با آن مواجه هستند اما برخي كارشناسان معتقدند كه نظام دامداري سنتي را ويران كرد، بلكه بايد آن را اصلاح كرد چراكه مقايسه نظامهاي دامداري سنتي و صنعتي نشان ميدهد كه هر دو نظام از قابليت، توانمندي و محدوديتهايي برخوردارند بنابراين بايد از توانمنديها و قابليتهاي هر دو نظام استفاده كرده و محدوديتهاي آنها را حل كرد.
اما در اين بين، يكي از چالشهايي كه در دامداريهاي سنتي كشورمان مشاهده مي شود استفاده از نان خشكهاي كپك زده يا ضايعات كارخانجات بيسكوئيت سازي است كه هرچند تعداد اين واحدها پائين است اما تاثيرات نامطلوب و بزرگي را در جامعه بر جاي خواهد گذاشت كه در اين زمينه دكتر آراسب دباغ مقدم ـ رييس كميته تخصصي بهداشت مواد غذايي جامعه دامپزشكان ـ با بيان اينكه حدود 30 درصد نان كشور به ضايعات تبديل ميشود، افزود: از اين ميزان مقدار قابل توجهي وارد چرخه فروش نان خشك و البته بخشي از آن به عنوان خوراك دام و منبع تامين انرژي در دامداريها استفاده ميشود.
دباغ مقدم با اشاره به اينكه استفاده از ضايعات نان خشكهاي كپك زده در داخل دامداريهاي صنعتي بعيد است، ادامه داد: مصرف بيش از حد از اين ضايعات علاوه بر آسيب زدن بر بهداشت عمومي جامعه باعث آسيب ديدن دام نيز ميشود.
وي با بيان اينكه استفاده از نان خشكهاي كپك زده بيشتر در دامداريهاي سنتي ديده ميشود، ادامه داد: متاسفانه اين مواد به عنوان يكي از منابع ارزان تامين انرژي در برخي دامداريهاي سنتي و روستاها استفاده ميشود.
او با اشاره به اينكه جمع آوري نان خشكها معمولا به صورت اصولي انجام نشده و نانها دچار كپك زدگي ميشوند، افزود: روي اين نانها انواع و اقسام قارچها رشد كرده كه برخي از آنها ميتوانند توليد سموم قارچي معروف به مايكوتوكسينها كنند كه از معروفترين اين قارچها آفلاتوكسينها هستند كه قارچي سمي بوده و در بدن دام جذب شده و وارد شير آنها ميشود.
عضو هيات مديره كميته تخصصي بهداشت مواد غذايي جامعه دامپزشكان با اشاره به اينكه سموم جذب شده در بدن دام باعث تغييرات مضري ميشوند، افزود: اين مواد باعث ايجاد يك نوع آفلاتوكسين در شير مي شود كه متاسفانه در دستگاه پاستوريزاتور در كارخانههاي صنايع شير و همينطور در دستگاه استريزاتور اين سم از بين نميرود و داخل شير باقي ميماند.
وي با بيان اينكه ميزان آفلاتوكسين در شير هيچگاه به صفر نخواهد رسيد، ادامه داد: ميزان آفلاتوكسين در شير حد مجازي دارد كه حد مجاز آن 5/0 ppm است و از اين ميزان نبايد بالاتر برود.
او در ادامه اظهار كرد: آفلاتوكسين به عنوان يك سرطانزاي قطعي كبدي معرفي و شناخته شده است ضمن اينكه ميتواند مشكلات ديگر از جمله ناهنجاريهاي جنيني را در شكم مادر ايجاد كند و چنانچه كودكان از اين شيرها تغذيه كنند عوارض و مشكلات ديگري نيز براي آنها پيش خواهد آمد اما مهمترين آنها سرطانزايي است.
وي گفت: دنيا به اين سمت ميرود كه سود و زيان دامداريهاي سنتي را بررسي كند چرا كه براساس نظر بسياري از كارشناسان و متخصصان جهان اين دامداريهاي سنتي هيچ سودي نداشته و حتي ضرر نيز دارند و كوچكترين ضرر اين دامها آن است كه مدفوع آنها به محيط زيست ريخته و توليد گاز متان ميكند كه اين گاز باعث گرم شدن كره زمين ميشود.
وي با بيان اينكه اين تعداد دام در سيستم دامپروري سنتي به هيچ وجه مورد تاييد كارشناسان دامپزشكي نيست، ادامه داد: از اين رو توصيه ميشود دامپروريهاي سنتي به سمت دامپروريهاي صنعتي بروند چرا كه توليد در دامداريهاي صنعتي بالاتر است و در مقابل توليد دامداريهاي سنتي بسيار پايين بوده ضمن اينكه سود آنچناني نيز نصيب اين دامداران نميشود به همين دليل دامداري سنتي به هيچ وجه مورد تاييد نيست.
محمدقلي نادعليان ـ استاد دانشکده دامپزشکي دانشگاه تهران نيز در اين رابطه چندي پيش گفته بود: استفاده از نان خشکهاي کپک زده و پس ماندههاي کارخانههاي بيسکوييتسازي در دامداري ها به دليل احتمال آلوده بودن اين مواد به آفلاتوکسين، سلامت و بهداشت انسانهايي که ازمحصولات اين دام ها استفاده ميکنند را به شدت تهديد مي کند.
وي با بيان اينكه برخي دامداريها پسماندههاي کارخانههاي بيسکوييتسازي و نان خشک را به دليل ارزان قيمت بودن در تغذيه دامهاي خود به کار ميبرند، ادامه داده بود: استفاده از اين مواد سلامت دامها را به خطرمي اندازد و به دليل وجود قارچهاي سمي موجب اختلالات شديد گوارشي ميشود و چون ممکن است اين مواد آلوده به آفلاتوکسين باشند با مصرف آنها توسط دام و دفع آن در شيرش، سلامت و بهداشت انسانهايي نيز که از اين شير استفاده ميکنند به شدت مورد تهديد قرارميگيرد.
به گفته نادعليان نتيجه تحقيقات انجام شده نشان مي دهد که برخي مواقع به علت کپک زدگيها و پسماندگيهاي خورانده شده به دام بيماري آفلاتوکسيکوزيس در دامها ايجاد مي شود که آثار آن در شير آنها نيز وجود دارد، ولي به دليل اينکه اين ميزان از شدت بالايي برخوردار نيست، ظاهرا به صورت باليني انسانها بيمار نميشوند ولي در درازمدت اثرات سوء و خطرناکي را در سلامت و بهداشت انسانها ايجاد ميکند.
وي با بيان اينکه باکتري سالمونلا يکي از بيماريهاي مشترک بين انسان و دام است، اظهار كرده بود: پودرهاي ماهي ممکن است به اين باکتري آلوده باشند و با توجه به اينکه برخي از دامداريها جهت تغذيه دامهاي بزرگ از پودرماهي استفاده ميکنند دامهاي نشخوارکننده به اين بيماري مبتلا مي شوند.
نادعليان تصريح کرده بود: درصورت تماس انسان با دامهاي آلوده به سالمونلا امکان سرايت اين بيماري به انسان بسيار بالا است ضمن آنکه تورم روده و اسهال شديد از علائم اين بيماري درانسان و دام است، لذا قبل ازاستفاده از اين پودرها، بايد آزمايش و تستهاي لازم جهت اثبات آلوده نبودن به سالمونلا انجام شود.
کد مطلب: 3282
آدرس مطلب: http://infopoultry.net/vdcg.79wrak9xxpr4a.html